دستورات ابتدایی command prompt (CMD) / آموزش CMD 1

دستورات ابتدایی command prompt (CMD) / آموزش CMD

امروز خودم یه همچین عبارتی “دستورات ابتدایی  CMD” رو در گوگل سرچ کردم و زیاد به چیزی که میخواستم نرسیدم. پس تصمیم گرفتم که مقاله ای با عنوان «آموزش CMD» بنویسم ، تا هم خودم یاد بگیرم و هم شما ، چرا که از قدیم گفتن اگر میخوای چیزی رو عمیق یاد بگیری ، اون رو آموزش بده !

 

محیط خط فرمان یا Command prompt (کامَندلاین)

محیط خط فرمان یا همان Command prompt ،همانطور که ویکی پدیا درباره خط فرمان گفته است ،رابطی است میان کاربر و سیستم عامل که هیچ گونه واسط گرفیکی ندارد و با استفاده از آن و نوشتن دستور ، میتوان به عمق سیستم عامل دست یافت.

کامندلاین ویندوز ، محیطی سیاه ، هکری و کدینگ است که میتواند ماوس یک کاربر معمولی سیستم عامل را به سمت دکمه X پنجره بکشاند !!

محیط خط فرمان یا کامند لاین که به CMD معروف است ،یکی از قدرتمندترین و کاربردی ابزارهای موجود در یک سیستم عامل است که از طریق یک محیط ساده به شما اجازه می‌دهد انواع مختلفی از دستورات که بعضا اجرای آن‌ ها در محیط گرافیکی امکان پذیر نبوده یا اجرای آن‌ ها به سختی امکان پذیر است را به شکل ساده‌ای اجرا کنید.

محیط کامندلاین

 

اجرای CMD

برای باز شدن محیط خط فرمان یا Command prompt ، میتوانید به شکل های زیر اقدام کنید:

آموزش 1:

  • ابتدا وارد start شوید.
  • CMD را جستجو کنید و روی آن کلیک کنید

آموزش 2:

  • کلید های Winkey + R را همزمان فشار دهید.
  • در پنجره باز شده عبارت CMD را جستجو کنید.

cmd

 

دستورات ابتدایی CMD

مهمترین دستورات CMD را با هم مرور خواهیم کرد . این دستورات پردکاربردترین دستورات در محیط CMD هستند که میتوانید با خواندن ادامه مطلب آنها را بیاموزید.

دستورتوضیحات
دستورات ابتدایی:
callاز دستور call در فایلهای Batch برای فراخوانی دستورات یا دیگر فایلهای Batch استفاده میشود.
cdبرای حرکت بین پوشه ها در درایو باید از دستور CD استفاده نمود.
clsزمانیکه صفحه پر از خروجی های سر در گم کننده میشود با دستور CLS میتوانید کلیه متن های موجود در صفحه را پاک کنید. یعنی Clear
cmdدستور cmd هم برای اجرای خود cmd میباشد.
colorاز دستور Color برای تغییر رنگ متن و صفحه استفاده میشود.
dateبرای نمایش و تغییر تاریخ میتوانید از دستور Date استفاده کنید. اگر دستور Date را همراه با پارامتر /t استفاده کنید تاریخ را نمایش میدهد.
dirبرای فهرست گیری از فایلهای موجود در یک درایو باید از دستور Dir به همراه نام آن درایو یا پوشه استفاده کنید.
echoبرای نمایش پیام در CMD میتوان از دستور Echo استفاده نمود.
exitبرای خروج از محیط CMD میتوانید از دستور Exit استفاده کنید.
findبرای پیدا کردن یک کلمه یا جمله در یک فایل متنی باید از دستور Find استفاده کنید.
hostnameنام کامپیوتر را نشان می‌دهد
pauseبرای توقف نمایش محتوا در فایلهای Batch از دستور Pause استفاده میشود.
runasبرای دسترسی به حساب Administrator در CMD باید از دستور runas استفاده کنید.
shutdownبرای خاموش کردن کامپیوتر این دستور استفاده میشود.
sortدستور Sort برای نمایش خروجی منظم دیگر دستورات استفاده میشود.
startبرای اجرا یا فراخوانی برنامه ها یا فایلهای Batch در خارج از محیط فعلی CMD باید از دستور Start استفاده کنید
taskkillبرای بستن Process ها باید از دستور Taskkill استفاده کنید. برای بستن یک Process ابتدا کد یا اسم آن را از دستور Tasklist دریافت نموده سپس با دستور Taskkill میتوانید ببندید.
tasklistبرای فهرست گیری از Process های فعال از دستور Tasklist استفاده میشود.
timeبرای تغییر ساعت در CMD باید از دستور Time استفاده کنید. اگر دستور Time را با پارامتر /t وارد کنید زمان را نمایش میدهد. اما اگر آنرا بدون پارامتر وارد کنید پس از نمایش زمان میتوانید آن را تغییر دهید.
timeoutمیتوان با دستور timeout ، وقفه ایجاد کرد.برای مثال  از timeout /t 5 برای توقف 5 ثانیه ای استفاده کنید
titleبرای تغییر عنوان CMD باید از دستور Title استفاده کنید
verبرای نمایش نسخه ویندوز باید از دستور VER استفاده کنید.
w32tmتنظیم زمان هماهنگ سازی / زمان سرور / منطقه زمانی
دستورات شبکه:
ftpانتقال فایل با استفاده از دستور ftp در CMD.
ftypeبرای مشخص کردن اینکه چه File Type با چه برنامه ای باز شود میتوان از دستور FType استفاده نمود. دستور Ftype تکمیل کننده کار دستور Assoc میباشد.
getmacنمایش Mac Address ،دستور GETMAC میتواند باعث نمایش آدرس های فیزیکی یا همان MAC Address ها در سه حالت CSV و Table و List شود.
ipconfigنمایش IP تنظیمات شبکه با دستور ipconfig
netshپیکربندی / کنترل / نمایش اجزای شبکه با دستور netsh
netstatنمایش اتصالات TCP / IP و وضعیت آنها با استفاده از دستور netstat
nslookupپرس و جو DNS با دستور nslookup ،nslookup می تواند به عنوان یک دستور در محیط Command برای عیب یابی عملکرد Name Resolution به کار گرفته شود.
pathpingدستور pathping را میتوان ترکیبی از دو دستور ping و tracert دانست با این تفاوت که وظیفه دستور pathping بررسی و ارزیابی Network Loss و Network Latency میباشد.
pingدستور ping يكي از پركاربرد ترين دستورات شبكه است كه براي عيب يابي يا Troubleshooting در شبكه كاربرد دارد. با استفاده از اين دستور مي توانيد از برقراري ارتباط با سايت يا آي پي وارد شده مطمئن شويد. براي اطمينان از برقراري ارتباط با يك آي پي يا هاست پس از تايپ دستور ping يك فاصله گذاشته و سپس IP يا نام هاست را وارد كنيد. براي مثال براي اطمينان از اتصال به اينترنت مي توان آدرس يكي از  DNS هاي جهاني را ping كرد.
routeبه صورت پیشفرض دستور route با پارامتر print جدول مسیر یابی ویندوز را به صورت کامل به نمایش میگذارد، اما برای مشاهده بخش خاصی از جدول مسیر یابی، میتوانید از علامت ستاره (*) بعد از بخشی از آدرس مورد نظر استفاده کنید
systeminfoبرای بررسی وضعیت سیستم، میتوانید از دستور Systeminfo استفاده کنید. با این دستور میتوان اطلاعات زیادی را از ویندوز به دست آورد. مثلا زمان روشن شدن ویندوز، یا زمان نصب ویندوز و یا نام Motherboard و خیلی دیگر ازاطلاعات و قابلیت های دیگر را.
telnetبسیار اتفاق می افتد که قصد دارید اتصال از سیستم و کلاینتی که در اختیار دارید را نسبت به سروری داخل یا خارج از شبکه بررسی نمائید. در این موارد می بایست از دستور Ping استفاده نمایید که به وسیله آن می توانید Packet هایی با سایز دلخواه ولی مقدار حداقل/ حداکثر مشخص به سرور مقصد ارسال نمائید و در صورت دریافت پاسخ آن سرورها متوجه می شوید که ارتباط برقرار است.

اما در مواردی دیگر شما می دانید ارتباط برقرار است ولی به طور مثال امکان ارسال و دریافت ایمیل را ندارید و یا صفحه از یکی از سایتهای سرور برای شما Load نمی گردد. در این موارد دیگر دستور Ping کاربردی نداشته و نمی تواند به شما کمک نماید. ما در این موارد از دستور Telnet استفاده می کنیم.

tftpانتقال فایل به سرور TFTP با دستور TFTP 
tracertدستور tracert مسیر کاملی که یک بسته طی می کند تا به مقصد برسد استفاده می شود .
دستورات فایل:
attribبرای مخفی کردن فایلها و یا اضافه نمودن ویژگیهای Read Only – System – Archive به فایل باید از دستور Attrib استفاده کنید.
compبرای مقایسه حجم دو فایل میتوان از دستور Comp استفاده نمود.
compactبرای فشرده سازی فایلها در درایو های NTFS میتوان از دستور Compact استفاده نمود.
copy / xcopyبرای کپی گرفتن از فایلها میتوانید از دستور Copy استفاده کنید.یکی دیگر از دستورات کپی که دارای پارامتر های خوبی برای کپی گرفتن اطلاعات استفاده میشود دستور Xcopy میباشد.
diskcomp از دستور diskcomp برای فشرده کردن فایل ها و ذخیره بر روی فلاپی استفاده می شود.
diskcopy دستور diskcopy در واقع همان دستور بالا است. اما فایل ها را کپی می کند.
erase / delیکی دیگر از دستوراتی که میتوان با آن فایل ها را حذف نمود دستور Erase است. برای حذف یک فایل پس از تایپ دستور Erase نام فایل را مشخص کنید.
expandاستخراج فایل ها با دستور expand .
fcیکی دیگر از دستوراتی که میتوان با آن فایلهای مختلف را با هم مقایسه نمود دستور FC میباشد. برای استفاده از این دستور پس از تایپ FC نام فایل اول را به همراه یک فاصله با نام فایل دوم تایپ کنید:
mkdirیکی دیگر از دستوراتی که برای ساخت New Folder مورد استفاده قرار میگرید MKDIR است.
moveبرای بریدن یا Cut نمودن فایلها باید از دستور Move استفاده کنید
renameویرایش نام فایل با دستور rename در CMD
replaceبرای جایگزین نمودن فایلها باید از دستور Replace استفاده کنید.
rmdir / rdیکی دیگر از دستوراتی که برای حذف نمودن دایرکتوری ها یا همان پوشه ها استفاده میشود دستور RMDIR میباشد. برای حذف پوشه باید دستور RMDIR را با نام پوشه مورد نظر خود وارد کنید.
treeبرای فهرست گیری از پوشه ها و فایلهای ویندوز به صورت درختی و گرافیکی باید از دستور Tree استفاده کنید.
typeبرای نمایش محتوای فایلهای متنی میتوانید از دستور Type استفاده کنید. فرق دستور Type با دستور More در این است که در دستور More به اندازه سایز صفحه CMD اطلاعات نمایش داده میشود.
دستورات رسانه ها:
chkdskبرای بررسی نمودن وضعیت سلامت هارد دیسک باید از دستور CHDSK استفاده کنید
chkntfsبرای اینکه متوجه شوید آیا یک درایو NTFS هست یا خیر باید از دستور CHKNTFS استفاده کنید.
defragبرای ساخت کارهای زمانبندی شده باید از دستور SCHTASKS استفاده کنید. با این دستور میتوانید هر کاری را زمانبندی کنید. مثلا یک وظیفه بسازید که تا 10 روز دیگر هارد دیسک شما را در ساعت 10 نصف شب Defrag کند. و یا هر عمل دیگری.
diskpartیکی از دستورات کاربردی در زمینه مدیریت پارتیشن ها Diskpart است با این دستور شما میتوانید پارتیشن ها را بسازید یا آنها را حذف کنید و یا Lable آنها را تغییر دهید. همچنین با این دستور میشود Type هارد دیسک را از GPT به MBR یا Dynamic و یا Static تبدیل نمود.

دستور Diskpart دارای یک مد میباشد. یعنی با تایپ نمودن دستور Diskpart و فشردن Enter وارد محیط Diskpart میشوید.

driverqueryبرای نمایش Driver های نصب شده در ویندوز میتوانید از دستور DRIVERQUERY استفاده کنید. اگر دستور DRIVERQUERY را بدون پارامتر وارد کنید کلیه Driver های سیستم را نمایش میدهد.
formatبرای فرمت کردن یک درایو باید از دستور Format استفاده کنید. در صورتی که پارامتر /q را پس از دستور وارد کنید. فرمت به صورت سریع انجام میشود.
labelبرای تغییر نام درایو ها باید از دستور Label استفاده کنید.
modeبرای پیکربندی دستگاههای کامپیوتر میتوانید از دستور Mode استفاده کنید.
mountvolمدیریت و حذف حجم درایو با دستور mountvol.
verifyاز دستور Verify برای بررسی دوباره فایلهای کپی شده توسط CMD استفاده میشود
volاز دستور Vol برای نمایش سریال درایو ها به همراه اسم یا Label آنها استفاده میشود.
دستورات متفرقه:
forحلقه for با دستور for
gpresultبرای نمایش محتوای Group Policy در CMD میتوانید از دستور GPResult استفاده کنید.
gpupdateدستور DriverQuery
برای نشان دادن تمام قطعات نصب شده بر روی سیستم استفاده می شود.
perfmonبا استفاده از این دستور ، ابزار Performance Monitor برای شما باز می شود . Performance Monitor یک ابزار مدیریتی است که اطلاعات و نمودار هایی در باره ی کارایی سیستم به شما می دهد.
promptبرای تغییر علامت اعلان CMD باید از دستور Prompt استفاده کنید
regاضافه کردن / خواندن / وارد کردن/ خارج کردن ورودی در رجیستری با دستور reg

 

[تعداد: 1   میانگین: 5/5]

درباره‌ی سید محمد حسین حسینی

سید محمد حسین حسینی | دانشجوی کامپیوتر - عاشق دنیای وب - مشغول به کار در دفتر توسعه فناوری دانشگاه صنعتی شریف - طراح وب سایت و آشنا به سئو و وردپرس , PHP , JS , Photoshop ,HTML , CSS , Boot Strap, C#, Camtasia , تولید محتوا و ...

کامنت شما در کمتر از 6 ساعت پاسخ داده می‌شود!

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

7 نظر

  1. اصلا خوب نبود چرا کامل نیست و پارامتر هاشو نزاشتید

  2. ممنون از سایت خوبتون

  3. من از ویندوز 7 استفاده میکنم گزینه Apply To Folders وجود نداره ولی بهر حال ممنون

    اگه سرتونو درد نیارم ممنون میشم به این پاسخ هم جواب بدید با چه دستوری میشه مسیر یک صدارو تغییر داد منظورم صدای های ویندوزه مثلا صدا روشن و خواموش شدن ویندوز رو تغییر بدیم به آدرسی که فایل خودمون هستش ؟
    بصورت دستی میدونم ولی از طریک کد میخواستم بدونم اگه امکانش باشه

  4. سلام بسیار پر کاربرد بود واقعا دمتون گرم
    آیا دستوری وجود داره که بشه حالت نمایش فایلها رو درون پوشه ها تغییر داد؟
    اگه دقت کرده باشید از ویندوز ۷ به بعد هر پوشه ای که باز میکنیم فایلها در حالت لیست نمایش داده میشن و من به این موضوع بسیار حساسم دنبال راهی هستم که بشه با یک حرکت این موشکلو در مورد همه پوشه ها و همه درایوها بر طرف کرد
    حالا لازم نیست که در مورد همه درایو ها یا پوشه ها باشه کافیه دستور رو بفهمم خودم با وژوال بیسیک دستورو به CMD میفرستم و بین پوشه ها سویچ میکنم فقط دنبال دستورشم آیا راهی هست ؟ اگه نیست حداقل بگید به این بخش چی گفته میشه که توی یوتیوب سرچ کنم

    • سلام دوست عزیز .. خوشحالم که راضی بودی

      این مشکل شما اصلا راه حل سختی نداره و نیازی به دستورات CMD هم نیست .. کافیه بری تو یه فولدر و ویو ( View ) دلخواهت رو انتخاب کنی .. سپس از بالا سم چپ روی File کلیک کنی :

      Change Folder and Search option >View > apply to Folders

      رو بزنی ..

      با این روش ویو مورد نظرت برای تمامی فولدرها به ست میشه ..
      (تست شده روی Win10)

  5. مطلب خوب و آموزنده ایی بود